Kapalı Maraş 46 yılın akabinde kademeli olarak açıldı

Kapalı Maraş 46 yılın akabinde kademeli olarak açıldı

Kapalı Maraş 46 yılın akabinde kademeli olarak açıldı

Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti (KKTC) hudutları içerisinde yer alan ve 46 yıldır kapalı olan Maraş bölgesinin bir kısmı bu sabah prestijiyle halkın kullanımına açıldı.

1974’teki Kıbrıs Barış Harekatı sırasında Türk Silahlı Kuvvetleri tarafından ele geçirilen ve yerleşime kapatılan Maraş’ın kademeli olarak açılım süreci başlıyor.

KKTC Başbakanı Ersin Tatar, dün Ankara ziyareti sırasında Maraş’ın açılmasıyla ilgili kararı duyururken Maraş’ın açılmasına dair hazırladıkları yol haritası doğrultusunda çalışmaları bir basamağa getirdiklerini ve birinci somut adımı attıklarını kaydetmişti.

Tatar, “Kendi toprağımızın kamuya ilişkin olan kıyı ve Demokrasi Caddesi ile kıyı bölgesini halkımızın istifadesine sunmak üzere fiilen çalışmalarımızı başlatıyoruz.” demişti.

Adeta hayalet bir kente dönüşen Maraş’a Böylece birinci can suyunu verdiklerinin altını çizen Tatar, “İnşallah perşembe günü sabah sularında Maraş kıyısından istifade etmeye daima beraber başlayacağız.” formunda konuşmuştu.

Bir devrin en beğenilen tatil yöresi ve Hollywood yıldızlarının uğrak yeri olan kapalı Maraş, Ada’yı ikiye ayıran yeşil sınır üstünde ve bir tampon bölge pozisyonunda bulunuyor.

46 yıldır kapalı olan ve “Hayalet Şehir” olarak da anılan Maraş, yıllardır devam eden Kıbrıs müzakerelerinde pazarlık konusu oldu.

Türk tarafının uygun niyetli adımları neticesinde Maraş’ın tekraren yeniden yerleşime açılma teşebbüsü oldu lakin her seferinde sonuçsuz kaldı.

Rum tarafı Maraş hakkında uzlaşmaz halini sürdürdü

Birleşmiş Milletler (BM) himayesindeki Kıbrıs müzakerelerinde kapsamlı bir tahlilin modülü olarak da görüşülen Maraş konusu, Rum tarafının uzlaşmaz hali sebebiyle çözülemedi.

Maraş, 1980 ve1990’lı yıllarda bu tekraren masaya getirilmiş olmasına karşın Rum kesitinin karşı çıkması sebebiyle sonuca kavuşturulamadı.

1993’te devrin BM Genel Sekreteri Butros Gali’nin önerdiği inanç artırıcı önlemler paketi çerçevesinde, Türk tarafı, Lefkoşa Memleketler arası Havaalanı’nın açılması karşılığında, Maraş’ın BM yönetiminde iki tarafın ortak kullanımına açılmasını kabul etti Lakin bu plan Rumlar tarafından kabul görmedi.

KKTC’nin Kurucu Cumhurbaşkanı Rauf Denktaş’ın 2003’te Rum önder Tasos Papadopulos’a, Kıbrıs’ın her iki tarafına yönelik ve buralardan gerçekleşecek dış ticaret, ulaşım, seyahat ve kültürel ile sportif aktivitelere uygulanan tüm kısıtlamalar kaldırılması karşılığında, Maraş’ın Rum kesitinin denetimine verilmesi önerisi de Rum tarafında karşılık bulmadı.

2004’te yapılan Annan Planı referandumunun Rum bölümü tarafından kabul görmesi halinde, Maraş, Rum tarafının kontrolüne bırakılacaktı. Kıbrıs Türklerinin Annan Planı’na yüzde 64,91 ile “evet” demesine karşın Rumların yüzde 75,83 ile “hayır” demesi bu tahlil fırsatını da ortadan kaldırdı.

En son 2017’de Crans Montana’da yapılan Kıbrıs Konferansı yeniden Rum tarafının uzlaşmaz yaklaşımı yüzünden sonuçsuz kalınca, kapsamlı bir tahlil ihtimalinin hemen hemen imkansız olduğu görüldü.

Maraş’ın açılım süreci geçen yıl başladı

KKTC’de 22 Mayıs’ta kurulan Ulusal Birlik Partisi (UBP) – Halkın Partisi (HP) koalisyon hükümeti, Maraş’ın Türk yönetiminde yine yerleşime açılmasıyla ilgili çalışmalar başlattı.

KKTC’de geçen yıl 18 Haziran’daki Bakanlar Şurası toplantısında Maraş’ın açılması hakkında adım atılarak uzman grupla bilimsel envanter çalışması yapılması tarafında karar alındı.

Geçen yıl temmuzda bölgede yapılan birinci envanter çalışmasına Başbakan Yardımcısı ve Dışişleri Bakanı Kudret Özersay da katılırken KKTC Başbakanı Ersin Tatar da bölgede incelemelerde buldu.

Tatar ve Özersay, daha sonra tekraren Maraş’ın açılması istikametindeki görüşlerini lisana getirdi.

Başbakan Tatar, AA muhabirine yaptığı değerlendirmede, hükümet olarak kapalı Maraş hakkında bir adım atıldığını, ezberin bozulduğunu belirtmişti.

Maraş’ın 46 yıldır kapalı olarak, bir hayalet kent haline geldiğini lisana getiren Tatar, bu bölgenin açılması hakkında milletlerarası hukuka da zıt düşmek istemediklerini söyleyerek, “Bizim niyetimiz, oradaki mal ve mülklerin eski sakinlerine iade edilmesi koşuluyla Maraş’ın açılmasıdır.” tabirlerini kullanmıştı.

Özersay da Maraş projesinin, bölgenin KKTC idaresi altında eski sakinlerinin yerleşimine açılması olduğunu belirtmişti.

Türkiye Barolar Birliğinden Maraş’ta toplantı

Son olarak Türkiye Barolar Birliğince (TBB) 15 Şubat’ta Maraş’ta “Hukuki, Siyasi ve Ekonomik Istikametleri ile Kapalı Maraş Açılımı Toplantısı” düzenlenmişti.

Toplantının sonuç bildirgesinde, “Kapalı Maraş’ın 1974 evvelsi sakinlerinin ve hak sahiplerinin menfaatlerini gözetecek biçimde, milletlerarası hukuka ve hakkaniyete uygun olarak açılması öngörülmelidir.” tabirleri yer almıştı.

Bunun yanı sıra, geçen yıl ağustosta KKTC Başbakan Yardımcılığı ve Dışişleri Bakanlığı, KKTC Türk Basını ve Dış Basın Birliğine kayıtlı basın mensuplarına Kapalı Maraş’ı gezdirmişti. Maraş’ı Dışişleri Bakanlığı ytesirlileri eşliğinde gezen gazeteciler, bölgenin tarihi ve statüsü hakkında bilgi almıştı.

EVKAF, Maraş’ın vakıf yeri olduğunu belirtiyor

Ada’daki Osmanlı mirası Kıbrıs Vakıflar Yönetimi (EVKAF), kapalı Maraş’ın yer aldığı arazinin EVKAF’a olduğunu belirtiyor.

EVKAF Genel Müdürü İbrahim Benter, AA muhabirine yaptığı açıklamada, Kapalı Maraş bölgesinin 4 bin 500 dönüm civarında olduğunu vurgulayarak, bu alanın Lala Mustafa Paşa Vakfı, Amerika Birleşik Devletleriullah Paşa Vakfı ve Bilal Ağa Vakfı olmak üzere 3 vakfa ilişkin olduğunu söylemişti.

Benter, Lala Mustafa Paşa’nın, Kıbrıs’ı fethettikten sonra o bölgedeki toprakları kendi parasıyla satın alarak vakfettiğini ve 300 yıl bu topraklar vakıf toprağı olarak kullanıldığını kaydederek, “Orada cami ve türbeler var. Lakin İngiliz yönetimi periyodunda hukuka muhalif bir formda bu topraklar Rumların ve kilisenin üzerine geçirilmiştir. Aslını söylemek gerekirse Rumlara ve kiliseye mülkiyet hakkı değil kullanım hakkı verilmişti, İngilizler de bunu itiraf etmişti. Münasebetiyle kapalı Maraş yüzde 100 vakıf yeridir. Bizim elimizde bunu ispat eden tüm vakıf senetleri ve İngiliz tapuları vardır. Ümidimiz kapalı Maraş’ın kullanıma açılması ve vakıf toprağı olarak kullanılmasıdır.” tabirlerini kullanmıştı.

BM Güvenlik Kurulu’nun 1984’te Maraş ile ilgili aldığı 550 sayılı kararda, “Maraş’ın rastgele bir kısmına kendi sakini haricindeki kişilerın yerleştirilmesi uğraşlarını kabul edilmez olarak niteler ve bu bölgenin BM idaresine devredilmesi davetinde bulunur.” sözleri bulunuyor.

Türkiye’den “üst düzey” dayanak

KKTC’de Maraş’ın yine yerleşime açılmasıyla ilgili çalışmalar Türkiye tarafından da büyük takviye gördü.

Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan, Tatar’ın Ankara ziyareti sırasında yaptığı konuşmada, Maraş’ın yine kullanıma açılmasının KKTC vatandaşları açısından kıymetini çok düzgün bildiğini vurgulamıştı.

Erdoğan, birinci adım olarak Kıbrıs Türk halkının perşembe sabahından bu yana Maraş’ın kıyı şeridinden yararlanmak üzere kapalı bölgeye girebilecek olmasından tatminiyet duyduklarını vurgulayarak, “Kullanıma açılan bölgede hiçbir özel mülk bulunmaması sebebiyle rastgele bir mağduriyete yol açılmayacağı için karşı tarafın itirazları şimdiden boşa çıkmıştır. Mülkiyet haklarına hürmet gösterilerek yürütülen çalışmaların bir an evvel neticelendirılarak Maraş’ın bütünüyle kullanıma açılmasını temenni ediyoruz. bu hususta KKTC makamlarına her türlü dayanağı vermeye hazırız.” demişti.

Cumhurbaşkanı Yardımcısı Fuat Oktay ise Maraş ile ilgili alınan kararın arından toplumsal medya hesabından yaptığı paylaşımda, “Uzun vakittir atıl kalarak içimizi sızlatan hoş Maraş’ı, hakkaniyete ve hukuka uygun bir formda açıyoruz.” tabirini kullanmıştı.

AA

3 Beğenmekten Vazgeç

Film izle