Dünya yazarı Aktaş: TL cinsi tasarruf yapan itinayla cezalandırılır!

Dünya yazarı Aktaş: TL cinsi tasarruf yapan itinayla cezalandırılır!

Dünya yazarı Aktaş: TL cinsi tasarruf yapan itinayla cezalandırılır!

Dünya gazetesi yazarı Alaattin Aktaş, “Tasarrufunu TL cinsinden değerlendirmeyi tercih edenler özenle, itinayla cezalandırılıyor!

TÜİK her ay finansal yatırım araçlarının nominal ve enfl asyondan arındırılmış reel getiri oranlarını açıklıyor. Reel getiri hesabı hem üretici fiyat aralıklarına göre, hem de tüketici fiyat aralıklarına göre yapılıyor.

Biz bugün son on yılı kapsayan iki tablo bir araya getirdik.

İlk tablomuzda, finansal yatırım araçlarının TÜFE’ye göre oluşan yıllık reel getiri ya da kayıpları bulunuyor.

İkinci tablomuzda ise genel gidişatı görmek istedik. Bu amaçla da 2011 yılını 100 kabul ederek zincirleme bir endeks oluşturduk.

Vatandaş TL’den uzak durmakta haklı

Tasarruf sahibi 2020 sonuna kadar mevduatına enfl asyonla aşağı yukarı aynı düzeyde faiz alabiliyordu. Ama geçen sene yüzde 36’yı aşan tüketici fiyat artışı faiz getirisini silip süpürdü ve tasarruf sahibi mevduattan getiri elde etmek şöyle dursun, yüzde 16’ya yakın zarar etti.

Geçen sene en büyük kayıp ise yüzde 26’yı aşan oranla devlet iç borçlanma senetlerinde yaşandı.

Borsa yüzde 4 gibi az da olsa reel bir getiri sağladı.

Asıl kâr ise dövizden ve altından ortaya çıkarıldı.

On yılın tablosu da aynı

2012-2021 zamanında, yani on yılın toplamında Türk Lirası cinsinden tasarruf edenler cepten yemekten kurtulamadı. Ne TL cinsi mevduat hesabı açtıranlar, ne devlet iç borçlanma senedine yatırım yapanlar enfl asyonun üstünde getiri elde edebildi. Bu on yılda mevduatta yüzde 14, DİBS’te yüzde 32 reel kayıp oluştu.

Buna karşılık tasarrufunu altın alarak değerlendirenler çok yüksek oranda kar elde etti. Altın, enfl asyonu deyim yerindeyse ezdi geçti.

Yıllar yılı farklı zamanlarda duyduğumuz bir söz var; “Dövizle oynayanın eli yanar” der birileri. Ama hiç de öyle olmuyor. Döviz alanın değil, TL’de kalanın eli yanıyor. Son on yılın verileri, tasarrufunu dolar ve euro cinsinden değerlendirenlerin bu sürede reel olarak sırasıyla yüzde 113 ve yüzde 83 getiri elde ettiğini ortaya koyuyor.

Bu yılki kayıp da çok yüksek olacak

Bu yıl enflasyon yüzde 40 dolayında gerçekleşebilir. Mevduat faizi ise şu günlerde yüzde 20. Yani bu yıl mevduatı tercih edenler yine çok büyük bir zarara uğrayacak.

Mevduat faizi, Merkez Bankası’nın politika faizi aşağı çekildikten sonra bir miktar geriledi ama şimdi yeniden yükseldi ve üç ay vadelide yüzde 20 seviyesinde. Üstelik mevduat faizi, Merkez Bankası faizinin aşağı çekilmeye başlandığı tarihtekinden de yüksek. Politika faizinin indirilmesi ve bu çerçevede elde edilen “kazanımlara” bir başka gün geniş bir şekilde bir biçimde eğileceğiz.

Mevduat faizi yükseldi ama gele gele lakin yüzde 20’ye geldi. Bu oran yıl içinde sabit kalır mı bilemeyiz tabii ki ama en azından mühim bir gerileme kaydetmeyeceğini söylemek yanlış olmaz. Peki oran artar mı; tabii ki bu problemin cevabı da uygulanmakta olan politikalarda köklü değişikliklere gidilip gidilmeyeceğine bağlı. O yüzden biz bu yılın faizini yüzde 20 olarak varsayalım.

Bu yılki TÜFE’nin ne olacağına gelince… Yakın zamanda tek haneden söz edenler çıkıyorsa da, herhalde kastettikleri yıllık değil, aylık orandır. Çünkü yıllık TÜFE’nin değil birkaç ay içinde bu yılın hiçbir ayında tek haneye inmeyeceği açık. Aksini söylemek için dört işlemi bilmiyor olmak gerekmektedir.

Geçenlerde de yazdığımız gibi bu yılın TÜFE gerçekleşmesi yüzde 40’a daha yakın olmak üzere yüzde 30-40 arasında oluşabilir. Üstelik bu iyimser bir aralıktır. Yine uygulanacak politikalara bağlı olarak yüzde 40’ın üstünde bir gerçekleşme olasılığı da bir hayli güçlü görünmektedir.

Faiz yüzde 20, enflasyon da yüzde 40 olursa bu yıl mevduatta yüzde 14’lük bir reel kayıp daha oluşacak demektir.” diye yazdı

Beğen